Je vergelijkt twee leningen, bijvoorbeeld een minilening en een persoonlijke lening, en de ene adverteert met “lage rente”, de andere met een JKP van 11,5%. Welke is goedkoper? Dat weet je pas als je naar het JKP kijkt, niet naar de rente die in de reclame staat.
JKP is het enige cijfer dat telt
Het jaarlijks kostenpercentage (JKP) is een wettelijk verplicht cijfer dat alle kosten van een lening samenvat in één percentage: rente, dossierkosten, verplichte verzekeringen, alles. Een kredietverstrekker mag geen rente adverteren zonder erbij te vermelden wat dat in JKP betekent. Dat maakt het JKP het enige getal waarmee je twee leningen eerlijk naast elkaar kan leggen, ongeacht hoe de kredietgever zijn tarieven verpakt.
Eén ding wordt vaak over het hoofd gezien: het JKP hangt niet enkel af van de kredietverstrekker. Het bedrag dat je leent en de looptijd bepalen mee in welke categorie je valt, en elke categorie heeft zijn eigen wettelijk maximum.
Waarom is er een maximum?
De Belgische wetgever (Wetboek van Economisch Recht, Boek VII) legt een bovengrens op het JKP voor consumentenkrediet. Geen enkele kredietverstrekker (bank, kredietmaatschappij of online aanbieder) mag daarboven gaan. Dat plafond is er niet toevallig: zonder maximum zouden mensen die dringend geld nodig hebben, en dus minder onderhandelingspositie hebben, het risico lopen torenhoge tarieven te betalen.
Hoe wordt het maximum bepaald?
Dit is het deel dat de meeste vergelijkingssites overslaan: het maximale JKP is geen vast getal. FOD Economie herziet de maxima twee keer per jaar, op 1 juni en 1 december, op basis van referentie-indexen (denk aan de rente die banken elkaar onderling aanrekenen, en de rente op Belgische overheidsobligaties). Stijgt of daalt die referentie met minstens 0,75 procentpunt tegenover de vorige meting, dan verschuift het maximum mee.
Concreet betekent dit: het maximum voor een lening van €800 in juni kan anders zijn dan in december van datzelfde jaar. Op 1 december 2025 daalden de maxima voor de meeste categorieën bijvoorbeeld met 1 procentpunt.
De maxima verschillen ook per bedrag en type krediet:
- Kleine bedragen (tot €1.250): hoger maximum dan grotere bedragen. Logisch, want de vaste kosten van een kredietdossier wegen zwaarder bij een klein bedrag.
- Bedragen tussen €1.250 en €5.000: lager maximum.
- Bedragen boven €5.000: nog lager, en deze schaal verandert minder vaak.
- Kredietopeningen (zoals kredietkaarten met gespreide terugbetaling): een aparte categorie met eigen maximum.
Omdat deze cijfers elk half jaar kunnen wijzigen, heeft het weinig zin om hier een vast percentage te plakken dat over zes maanden alweer achterhaald is. Check voor het actuele maximum altijd de website van FOD Economie of Wikifin voor jouw bedrag en looptijd.
Wat betekent dit voor jou als je een lening vergelijkt?
Een paar praktische vuistregels:
- Vraag altijd naar het JKP, niet naar “de rente”. Een aanbieder die alleen met rentepercentage adverteert, verzwijgt mogelijk kosten die wel meetellen in het JKP.
- Een JKP dicht bij het wettelijk maximum is geen alarmbel op zich. Sommige kredietvormen (kleine kortlopende leningen) hebben nu eenmaal een hoger toegestaan maximum, omdat de vaste kosten zwaarder wegen. Het wordt pas een probleem als een aanbieder er bovenuit gaat.
- Vergelijk leningen met hetzelfde bedrag en dezelfde looptijd. Twee leningen van €500 en €5.000 vergelijken op JKP alleen, zonder naar het bedrag te kijken, geeft een vertekend beeld.
- Reken het totale terug te betalen bedrag uit, niet enkel het percentage. Een JKP van 15% op €500 over drie maanden is in euro’s iets heel anders dan diezelfde 15% over twaalf maanden.
Twijfel je tussen een kortlopende minilening en een persoonlijke lening over langere termijn? In ons artikel over minilening versus persoonlijke lening leggen we uit wanneer welke keuze logischer is.
Veelgestelde vragen
Mag een kredietverstrekker altijd tot het wettelijk maximum gaan? Ja, dat mag, zolang ze eronder blijven. Maar de meeste serieuze kredietverstrekkers werken met tarieven die afhangen van jouw profiel en niet standaard tegen het plafond aanzitten.
Verandert mijn lopende lening mee als het maximum daalt? Nee. Het maximum geldt voor nieuwe kredietovereenkomsten vanaf de ingangsdatum van de wijziging. Een lopend contract met vaste rente blijft ongewijzigd; bij een variabele rente kan het weleens meebewegen, afhankelijk van je contractvoorwaarden. Elke lening, ook al blijft het JKP gelijk, wordt overigens geregistreerd bij de Centrale voor Kredieten aan Particulieren.